Na schooltijd zit een oma met haar kleinzoon van 5 aan de keukentafel. Hij vertelt in geuren en kleuren over zijn belevenissen op school. Hij leert ook Engels. Op de vraag: Heb jij het woord 'friendly’ al geleerd? Antwoord hij: ‘Oma, mijn hoofd weet dat! En als ik het dan even vergeten ben, weet mijn hoofd het later gewoon!’ Zo eenvoudig is het dan, een kind leert bewust, onbewust, horend en ziend gewoon door de dag heen. Slaat alles op in het geheugen, en speelt lekker verder.

Dat kan anders worden als je ouder wordt, of veel meemaakt. Het kan zomaar zijn dat je de informatie niet meer goed kan opslaan, je hoofd is te vol, de hormonen zitten in de weg, maar daar herstel je meestal op den duur wel van. Maar wat als er echt iets is beschadigd in de hersenen. Dan kan vergeten niet alleen voor nu even zijn, maar misschien wel voor altijd. Bij dementie is vergeetachtigheid een belangrijk kenmerk. Laten we samen kijken naar het verschijnsel ‘vergeten’.

Waarom vergeetachtig?

Je wordt ouder. Als je ouder wordt, gaat de informatieverwerking vaak wat langzamer. Je vergeet dan sneller iets, zonder dat er sprake is van dementie.

Medicijnen. Bepaalde geneesmiddelen kunnen geheugenklachten veroorzaken. De huisarts of apotheek kan je hierover informeren als je daaraan denkt. Tip: schrijf voor jezelf op welke (homeopathische) geneesmiddelen je gebruikt.

Voeding. Eet evenwichtig en gezond, dat ondersteunt het geheugen. Een tekort aan bepaalde vitaminen (vooral vitamine B), te weinig drinken en (te veel) alcohol kan invloed hebben op het geheugen.

Stress. Als je je zorgen maakt, veel stress hebt of veel piekert, is er in de hersenen tijdelijk minder ruimte voor andere dingen. De geheugenklachten verdwijnen vaak weer als de zorgen minder worden.

Menopauze | zwangerschap. Vrouwen in de overgang kunnen tijdelijk te maken krijgen met geheugenklachten. Maar ook voor en na de zwangerschap is het geheugen soms offline.

Andere ziektes en aandoeningen. Er zijn verschillende andere ziektes die (tijdelijk) geheugenklachten kunnen veroorzaken. Zoals een hersenschudding, griep, infecties en problemen met je schildklier, nieren of lever.

Te weinig prikkels. Wanneer je weinig prikkels krijgt, wordt het geheugen ook minder gestimuleerd. Daardoor wordt het geheugen ook minder getraind. Ben je misschien eenzaam, of somber? Vaak zoeken mensen die neerslachtig zijn de eenzaamheid ook op. Dat zorgt ervoor dat je hersenen weinig prikkels krijgen en daardoor word je vergeetachtig. Hier kun je gelukkig wat aan doen.

Wat is het verschil tussen vergeetachtig en dementie?

Vergeetachtigheid komt bij iedereen voor. Het is normaal om af en toe iets te vergeten, zoals waar je je sleutels hebt neergelegd of wat je net wilde zeggen. Dit gebeurt vaak als je het druk hebt, moe bent of stress ervaart. Vaak herinner je je het later weer. Het heeft meestal weinig invloed op je dagelijks leven.

Bij dementie zijn de geheugenklachten ernstiger en komen ze vaker voor. Iemand stelt dezelfde vraag steeds opnieuw of raakt de draad vaker kwijt in een gesprek. Of het vergeten van namen van familie of vrienden is hardnekkig. Soms raakt iemand verdwaald in een bekende omgeving. Of hij weet niet meer hoe alledaagse dingen werken, zoals koffiezetten of de televisie bedienen. Dat heeft grote invloed op het dagelijkse leven, en maakt het steeds lastiger en onveiliger. Dan is het tijd om aan de bel te trekken bij de huisarts. Het is niets om voor te schamen. Het treft ons allemaal een keer vroeg of laat in de verschillende fases van het leven. Als het wel een voorbode is van dementie, dan maar beter op tijd reageren voor jezelf en je omgeving. Dat helpt je op een niet gemakkelijke weg, houdt deze beter begaanbaar en maakt je gelukkiger.

Meer weten?

Er is veel informatie beschikbaar online over vergeetachtigheid en dementie. Goede tips, duidelijke verhalen zijn te vinden op Alzheimer.nl of op de website www.devergetentuinhilvarenbeek.nl

Volg gratis de online training ‘goed omgaan met dementie’ op samendementievriendelijk.nl/trainingen en word ook dementievriendelijk.