door Jan van Helvoirt

Een fragment van deze zeer oude foto is sterk uitvergroot aanwezig achter in herberg de Swaen aan de Beekse Vrijthof. De foto met een ‘vrolijk gezelschap’, die al meerdere keren met het verkeerde onderschrift gepubliceerd is, zou gemaakt zijn in de oude brouwerij De Roos. Dat is echter niet juist. Ook de relatie met herberg de Swaen is erg ver te zoeken. De summiere aantekening op de achterkant geeft trouwens ook maar weinig informatie over de ware toedracht. De afgebeelde vier ‘heren’ hadden, verkleed als ‘boeren’, de veemarkt in het Noord-Hollandse Schagen bezocht. En die markt die nog steeds jaarlijks wordt georganiseerd door de Vereeniging tot het houden van Jaarlijksche Paaschtentoonstellingen van vee te Schagen kan bogen op een oude traditie. Reeds op 14 maart 1893, tien dagen voor Pasen, werd die eerste ‘Paasveetentoonstelling’ georganiseerd. De foto is gemaakt toen het gezelschap teruggekeerd was van die tentoonstelling en in de herberg van Cornelis van Helvoirt op de Diessense Heuvel nog wat moest napraten en proosten op wat de toekomst nog zou brengen.

Geheel links op de foto zien we Norbert van Dijck. Hij werd op 14 december 1867 geboren en was het tweede kind in het Baarschotse gezin van George van Dijck en Cornelia Kriellaars. Zijn vader had de brouwerij gekocht van Anthony Goossens. Zowel vader (1872) als moeder (1880) stierven vrij jong en de vier weeskinderen werden opgevoed door hun ongehuwde oom Max. Die was burgemeester in Diessen van 1863 tot aan zijn dood op 6 mei 1900. Hij woonde in de oude boerderij aan het Groot Laar waar ook aanvankelijk het gemeentehuis was ingericht. In 1880 bouwde hij een groot statig herenhuis, waar ook Norbert en zijn broer Sjef geruime tijd na hun lagere schooltijd woonden. Norbert was van 1892 tot 1927 secretaris in de gemeente Diessen en werd derhalve ‘de sik’ genoemd. Twee keer probeerde Norbert om burgemeester te worden. In 1900 legde hij het af tegen de Diessense boer Jan Heuvelmans en in 1922 koos men Nijssen als burgemeester. In 1902 huwde hij de Eindhovense Louisa van Kol. Van 1909 tot en met de brand in 1911 was hij mede eigenaar van brouwerij de Arend in Hilvarenbeek. Ook is hij dan ook even eigenaar van Kasteel Groenendaal. Op 22 januari 1941 overleed de ijdele Norbert, die lang op meerdere fronten ‘op jacht was’ om Heer van Hilvarenbeek, Diessen en Westelbeers te worden. Dat zou hem geenszins lukken!

Naast Norbert zit Cornelis Martinus (Joseph) Majoie uit Hilvarenbeek. Die werd op 23 november 1841 op Kasteel Groenendaal geboren als zoon van de Luitenant Kolonel Jacques Joseph Majoie. Deze Joseph bouwde samen met zijn vader Groenendaal uit tot een modern landbouwbedrijf. Hij trouwde op 31 augustus1869 met de Amsterdamse Gerdina Lutz. In 1878 verkocht hij aan de Markt den Engel met stal en koetshuis aan de broodbakker Jan van der Poel. Hij verliet in 1881 de landbouw en verkocht behalve zijn gronden al zijn bouwgereedschappen. Intussen had hij in 1871 van de familie Van Bronckhorst het herenhuis Den Bosch aan de Markt gekocht. Vier jaar later bouwde hij in de tuin een brouwerij en de Roos was geboren. Die moest binnen een jaar operationeel zijn en dicht bij het huis van de wagenmaker Arnoldus Heeren mochten geen ‘stoomgaten’ worden aangebracht. Joseph brouwde niet erg lang, want reeds in 1885 bood hij alles te koop aan. De Beekse burgervader Frans Verlinden werd op 2 maart 1886 de nieuwe eigenaar. Joseph vertrok na enkele maanden naar Tilburg. Daar dreef hij een winkel en had een agentschap van het ‘Frankenthaler Brauhaus’. Hij overleed op 17 november 1898.

Naast Joseph Majoie zien we Sjef van Dijck, de jongere broer van Norbert, die op 23 oktober 1871 in Baarschot werd geboren. Toen zijn oudste broer Adrianus in 1899 overleed werd Sjef de nieuwe brouwer op Het Witte Kruis. Op 9 januari 1895 stapte hij (’s morgens om zeven uur!) in het huwelijksbootje met de Baarschotse Petronella Schepens. Hij was behalve brouwer ook boer. Met paard en platte wagen werden de houten tonnen gevuld met het ‘Witte Kruisbier’ tot in de verre omgeving afgeleverd. Uiteraard ook bij de herberg van Cornelis van Helvoirt op de Heuvel. Diens vader Jan van Helvoirt was boer, herbergier en logementhouder. Hij was in 1858 getrouwd met de Diessense Cornelia van Ham afkomstig van een boerderij op de latere Annanina’s Rust. Dochter Maria Adriana van Helvoirt uit 1859 bleef ongehuwd en we zien haar achteraan op de foto. Nadat Cornelia in 1862 was overleden, trouwde Jan met Maria Vingerhoets uit de Lage Haghorst. Die vroeg op 1 januari 1882 wederom een vergunning aan om herberg te mogen houden en zij werd opgenomen in het ‘Register vergunningen sterke drank’ in wijk A nr. 47. De herberg werd omschreven als huisvertrek, linker voorkamer en achterkamer. Eeuwen eerder was in die hoeve al een herberg met brouwerij gevestigd. De bouwer van de boerderij die in 1972 werd gesloopt was Cornelis Cools. Hij was in 1716 gehuwd met Jenneke Beersmans, de dochter van de Baarschotse brouwer.

Opa Van Helvoirt zit geheel rechts aan het tafeltje. Hij was net als zijn buurjongen Norbert van Dijck geboren in 1867 en zullen in dezelfde klas op het schooltje op het Laar uit 1848 gezeten hebben. Hij trouwde op 18 mei 1909 met de Baarschotse Petronella van Korven. Zijn jongere zus Maria, geboren op 16 juni 1870, trouwde niet geheel toevallig op dezelfde dag! De zeer vermogende gehuwde Diessense secretaris, buurman en schuinsmarcheerder Norbert van Dijck had haar zwanger gemaakt. Kees van Gameren, hij was een brave koster en voorbeeldige knecht op het Diessense klooster, werd ‘rijkelijk’ haar partner. Pastoor Jurgens schreef in zijn prachtige Beekse Parochiejournaal Status Animarum dat hun zoon Jan op 19 november 1909 in Leeuwen was geboren en het jonge paar ging in Hilvarenbeek in de Gelderstraat wonen. Maar zij staan uiteraard… niet op de foto!